A reforma da lei de taxas xudiciais amplía as exencións de pago para as persoas con discapacidade

mazo

O gabinete xurídixo do CERMI elaborou unha análise da reforma da lei de taxas centrada nos aspectos que afectan ás persoas con discapacidade.

En primeiro lugar, lémbrase que a asistencia xurídica gratuita conleva a exención de pago das prestacións que se detallan a continuación. Engadiuse, entre estas, a exención do pago das taxas xudiciais, cuxo importe se elevou de forma moi importante recentemente:

– Asesoramento e orientación gratuitos previos ao proceso.
– Asistencia de avogado .
– Defensa e representación gratuitas por avogado e procurador no procedemento xudicial.
– Inserción gratuita de anuncios ou edictos, no curso do proceso, que preceptivamente deban publicarse en xornais oficiais.
– Exención do pago de taxas xudiciais, así como do pago de depósitos necesarios para a interposición de recursos.
– Asistencia pericial gratuita no proceso a cargo do persoal técnico.
– Obtención gratuita de copias, testemuños, instrumentos e actas notariais.
– Redución do 80% dos dereitos arancelarios que correspondan polo outorgamento de escrituras públicas, pola obtención de copias e testemuños notariais, pola obtención de notas, certificacións, anotacións, asentos e inscripcións nos Rexistros da Propiedade e Mercantil, relacionados co proceso. Será do 100% cando o interesado acredite ingresos por baixo do salario mínimo interprofesional.

A continuación, detállanse os principais cambios que inciden nas persoas con discapacidade e nas súas familias. Estes apuntan apuntan melloras, sen dúbida aínda insuficientes, que se conseguiron grazas ao labor reivindicativo do CERMI, dado que é un tema crave para garantir que os dereitos das persoas con discapacidade poidan ser exercidos. As modificacións son as seguintes:

1.- Estableceuse, por primeira vez, un suposto de asistencia xurídica gratuita sen ter en conta a existencia de recursos ou ingresos a favor das persoas con discapacidade.

O suposto, aínda que limitado ás persoas con discapacidade “psíquica” (sic) cando sexan vítimas de situacións de abuso ou maltrato, supón un avance e un primeiro paso. A modificación que se fixo na Lei 1/1996, de 10 de xaneiro, de Asistencia Xurídica Gratuita (nova letra g) do artigo 2) supón que, nos casos en que a victima de tales abusos presente denuncia ou querela por devandito delito, terá dereito á asistencia xurídica gratuita (non está condicionado á decisión excepcional da Comisión de Asistencia Xurídica). O beneficio de xustiza gratuita perderase en caso de sentenza absolutoria firme ou arquivo firme do procedemento penal, sen a obrigación de abonar o custo das prestacións gozadas gratuitamente ata ese momento.

CERMI propuxo ao Ministerio de Xustiza, en relación co Proxecto de Lei de Asistencia Xurídica Gratuita, que deberá aprobarse nos próximos meses, e do que este Real Decreto-lei é un anticipo, adoptado de forma urxente, para tratar de calar ou atenuar polo menos a polémica das taxas xudiciais, manter este avance pero estendéndoo ás persoas con discapacidade de especial protección (tal como as configura o anteproxecto de Lei Orgánica de modificación do Código Penal, en curso no Ministerio de Xustiza), que abarca ademais das persoas con discapacidade intelectual (non “psíquica”), a outras persoas con outras discapacidades como o trastorno mental ou con discapacidades do desenvolvemento. Así mesmo, CERMI reclama que non se restrinxa só ás situacións en que estas persoas sexan vítimas de abuso ou maltrato, senón que comprenda todas as situacións nas que se vexan afectados os seus dereitos e intereses. Ampliación do ámbito subxevtivo e ensanche do ámbito material.

2.- Incrementouse o limiar económico das persoas con discapacidade (definidas no apartado 2 artigo 1 da Lei 51/2003, de 2 de decembro, de igualdade de oportunidades, non discriminación e accesibilidade universal das persoas con discapacidade). Ata agora era o cuádruplo do indicador público de renda de efectos múltiples (IPREM) e agora pasa a ser o quíntuplo do citado indicador (IPREM x 14 pagas x 5 = 37.275,7 €). Ademais, as persoas que agora se beneficien do novo limiar e coa normativa anterior non, poden solicitar o reintegro das cantidades abonadas en concepto de taxas devengadas conforme á Lei 10/2012, de 20 de novembro, que, como se dixo, sufriron un extraordinario incremento (disposición transitoria primeira).

A asistencia xurídica, neste caso, non é estrictamente un dereito senón que corresponde á Comisión de Asistencia Xurídica Gratuita, ante a que se presente a solicitude, concedela excepcionalmente, mediante resolución motivada.

Inclúese no beneficio non só a persoa con discapacidade senón tamén as persoas que os teñan ao seu cargo cando actúen nun proceso no seu nome e interese, pero, neste último caso, sempre que se trate de procedementos que garden relación coas circunstancias de saúde ou discapacidade que motivan este recoñecemento excepcional.

Convén recordar algo que xa viña dicindo a normativa anterior e é que, aos efectos de comprobar a insuficiencia de recursos para litigar, terase en conta ademais das rendas e outros bens patrimoniais ou circunstancias que declare o solicitante, os signos externos que manifesten a súa real capacidade económica, negándose o dereito á asistencia xurídica gratuita se devanditos signos, desmentindo a declaración do solicitante, revelan con evidencia que este dispón de medios económicos que superan o límite fixado pola lei. O que si clarifica mellor a nova norma é que, para valorar a existencia de patrimonio suficiente terase en conta a titularidade de bens inmobles sempre que non constitúan a vivenda habitual do solicitante, así como os rendementos do capital mobiliario.

3. Unha terceira modificación que nos afecta é que se mantén, para as persoas con discapacidade “psíquica” (sic) que sexan vítimas de abuso ou maltrato, a posibilidade de que o Xuíz ou Tribunal poderá acordar en resolución motivada que a asistencia pericial especializada gratuita se leve a cabo por profesionais técnicos privados. Esta útil posibilidade, dada a insuficiencia de recursos propios da Administración para atender este servizo, foi restrinxida con carácter xeral por razóns de aforro.

Advertisements

Deixar unha resposta

introduce os teu datos ou preme nunha das iconas:

Logotipo de WordPress.com

Estás a comentar desde a túa conta de WordPress.com. Sair / Cambiar )

Twitter picture

Estás a comentar desde a túa conta de Twitter. Sair / Cambiar )

Facebook photo

Estás a comentar desde a túa conta de Facebook. Sair / Cambiar )

Google+ photo

Estás a comentar desde a túa conta de Google+. Sair / Cambiar )

Conectando a %s